AAT, Birleşik Krallık’ta muhasebeye giriş için en yaygın yol. Üniversite derecesi gerektirmez, basamak basamak ilerler ve son basamağı tamamlayan kişi kendi bürosunu açmak için lisans başvurusu yapabilir. Türkiye’den gelip buradaki sisteme geçenlerin çoğu bu yoldan giriyor.
Muhasebe basamakları
| Yeterlilik | Seviye | AAT’nin belirttiği süre | AAT’ye ödenen |
|---|---|---|---|
| Level 2 Certificate in Accounting | Level 2 | 6–12 ay | £187 kayıt + 4 değerlendirme (£273) = £460 |
| Level 3 Diploma in Accounting | Level 3 | 6–12 ay | £244 kayıt + 4 × £67 = £512 |
| Level 4 Diploma for Professional Accounting Technicians | Level 4 | 12–18 ay | £258 kayıt + 5 × £69 = £603 |
Üniteler
- Level 2: Introduction to Bookkeeping · Principles of Bookkeeping Controls · Principles of Costing · The Business Environment
- Level 3: Business Awareness · Financial Accounting: Preparing Financial Statements · Management Accounting Techniques · Tax Processes for Businesses
- Level 4: Financial Accounting (%25) · Management Accounting (%25) · Audit and Internal Controls (%15) · Principles of Taxation (%15) · Advanced Business Awareness (%20). Beşi de zorunlu.
Defter tutma basamakları
Daha kısa bir yol isteyen için ayrı bir dizi var: AAT Level 1 Award in Bookkeeping (ortalama 2–3 ay), Level 2 Certificate in Bookkeeping (ortalama 3 ay), Level 3 Certificate in Bookkeeping (6–12 ay). Level 3’ü tamamlayan AATQB olarak defter tutma lisansı başvurusu yapabilir.
MAAT — tam üyelik
Level 4’ü tamamlayan veya bitmesine altı aydan az kalan kişi tam üyeliğe başvurabilir. ACCA, CIMA, CIPFA, ICAEW, ICAS gibi kuruluşlardan tam ya da kısmi yeterliliği olanlar, AIA, CAI, IFA, NZICA gibi kuruluşlarda profesyonel üyeliği olanlar ve AAT partner üniversitelerinden derece alanlar da başvurabiliyor.
İş deneyiminde toplam yıl şartı yok. AAT şunu istiyor: en az bir teknik beceri alanındaki görevlerin çoğunda son 12 ay içinde deneyim, profesyonel becerilerin ise tamamının son 5 yıl içinde kazanılmış olması. Kanıtlanamazsa sekiz modüllük MAAT CPD pathway’e yönlendiriliyorsun.
Ücretler: giriş £62 (tek seferlik), yıllık üyelik £198. Düşük gelir ve emekli indirimi £122, öğrenci indirimi £142.
Muafiyetler
- Son altı yıl içinde alınmış bir muhasebe/finans yeterliliği veya derecesi muafiyete uygun olabilir.
- Bir seviyenin en fazla %50’si muafiyetle geçilebilir; kalanını sınavla vermen gerekir.
- Synoptic değerlendirmeyle ölçülen üniteler muafiyete uygun değil.
- Muafiyet ücreti: Level 2 ve 3 için ünite başına £67, Level 4 için £69.
- Önceki öğrenmenin tanınmasında (RPL) da tavan %50; en az bir ünite bilgisayarlı sınavla alınmalı.
Türkiye’den gelen yeterlilikler
AAT’nin muafiyet sayfasında yurt dışında alınmış muhasebe yeterlilikleri — Türk SMMM unvanı dahil — adı adıyla geçmiyor. Sayfa yalnızca “harici bir ödüllendirme kuruluşundan ilgili yeterlilik” ifadesini kullanıyor. Pratikte yapılması gereken: sertifikanı customersupport@aat.org.uk adresine gönderip değerlendirme istemek, listede yer almayan yeterlilikler içinse eğitim sağlayıcına başvurmak. Ağda bu yolu denemiş meslektaşlar var; sorabilirsin.